Notice: Array to string conversion in /home/vmnews/domains/vartmanmaharashtra.in/public_html/wp-includes/shortcodes.php on line 356

‘नाझरे’ची साठवण क्षमता वाढणार

Array


संतराम घुमटकर, बारामती

कऱ्हा नदीवर ४६ वर्षांपूर्वी मातीचा भराव तयार करून नाझरे धरण बांधण्यात आले. पुरंदर आणि बारामती या दोन तालुक्यांतील जिरायत भागाला हे धरण वरदान ठरले आहे. मात्र, पाण्याची वाढती मागणी पाहता धरणातील पाणीसाठी अपुरा पडत आहे. मात्र, जलशक्ती अभियानाद्वारे धरणातील एक लाखापेक्षा अधिक घनमीटर गाळ काढण्यात येणार असून, याद्वारे पाणीसाठा एक टीएमसीपर्यंत वाढणार आहे.

स्वच्छ भारत अभियानाच्या धर्तीवर, नागरिकांनी जल संवर्धनासाठी एकत्र येऊन जन आंदोलन उभारावे आणि पाणी बचतीद्वारे भविष्य सुरक्षित व्हावे, प्रत्येक घराला प्राधान्याने पिण्याचे पाणी पुरवणे हे जलशक्ती अभियानाद्वारे केंद्र सरकारचे उद्दिष्ट आहे. या प्रस्तावाला केंद्राच्या सर्वेक्षण पथकाने सकारात्मकता दाखविली आहे.

या अभियानात पारंपरिक जल स्त्रोतांचे नूतनीकरण, पुनर्वापर, वनीकरण यांचा समावेश करण्यात आला आहे. या पार्श्वभूमीवर केंद्र सरकारच्या पथकाने नुकतीच जिल्हा प्रशासनासमवेत नाझरे धरणाला भेट दिली. केंद्र व राज्य सरकारच्या माध्यमातून जलशक्ती अभियान राबवून धरणातील एक लाख ३० हजार घनमीटर गाळ काढण्याबाबत या वेळी चर्चा झाली. गाळ काढण्यासाठी लागणाऱ्या निधीसाठी अंदाजपत्रक तयार करण्यात आले. या कामासाठी ९८ लाख सह हजार २७० रुपये खर्च अपेक्षित आहे. सध्या धरणाची क्षमता ७८८ दशलक्ष घनफूट असून, खोलीकरणामुळे धरणात एक टीएमसीपर्यंत पाणीसाठा उपलब्ध होणार असल्याची माहिती पाटबंधारे विभागाने ‘मटा’ला दिली आहे.

धरणावर अवलंबून असणारी गावे व औद्योगिक क्षेत्र

* जेजुरी एमआयडीसी

* इंडियन सिमलेस कंपनी

* जेजुरी नगर परिषद

* नाझरे व इतर पाच गावे

* परगाव, माळशिरस व इतर २३ गावे

* मोरगाव प्रादेशिक योजना व इतर १६ गावे

——–

धरणाची सध्याची स्थिती

* धरणाची क्षमता : ७८८ दशलक्ष घनफूट

* मृत पाणीसाठा : २०० दशलक्ष घनफूट

* उपयुक्त पाणीसाठा : ५८८ दशलक्ष घनफूट

* प्रकार : मातीचा भराव

* सांडव्यावर वक्रकार दरवाजे

* एक कालवा (उजवा)

* ३१९५ हेक्टर क्षेत्र ओलीताखाली (यातील १५०० हेक्टर जिरायत)

* भूजल पातळीत अपेक्षित वाढ नाही

——

खोलीकरण झाल्यानंतर अशी असेल स्थिती

* धरणाची क्षमता : एक टीएमसी

* मृत पाणीसाठा : ५०० दशलक्ष घनफूट

* उपयुक्त पाणीसाठा : ५८८ दशलक्ष घनफूट

* मातीचा भराव अधिक भक्कम होणार

* उजवा कालवा आठमाही पूर्ण क्षमतेने सुरू राहणार

* ३१९५ हेक्टर क्षेत्र बागायती होणार

* भूजल पातळीत मोठी वाढ

* ११०० शेतकऱ्यांचे २४०० हेक्टर क्षेत्र सुपीक होणार

——

कालव्याच्या लाभ क्षेत्रातील गावे

नाझरे क.प., मावडी क.प., जवळार्जुन (ता. पुरंदर), जोगवडी, आंबी, मोरगाव, तरडोली (ता. बारामती) या सात गावांना धरणाच्या कालव्यातून पाण्याचा लाभ होत असल्याचे प्रशासनाने ‘मटा’ला संगितले.

——-

नाझरे धरण परिसरात जलशक्ती अभियान राबवून प्रकल्पाचे खोलीकरण झाल्यास पाणीसाठ्यात मोठी वाढ होणार आहे. त्यामुळे शेतकरी आणि पाणी योजनांना पाण्याची कमतरता पडणार नाही. या प्रकल्पाबाबत प्रशासकीय कार्यवाही सुरू आहे. या कामासाठी स्थानिक कंपन्यांचा ‘सीएसआर’ निधी उपलब्ध झाल्यास, काम पूर्ण होऊ शकेल.

– आर. डी. भुजबळ, उपविभागीय अभियंता, नाझरे उपविभाग

——-



Source link

Latest articles

Related articles

Leave a reply

Please enter your comment!
Please enter your name here